بعضی فیلمها را نمیشود با پفک و نوشابه دید. فیلمهایی که عجله ندارند، دوربینشان روی یک آشپزخانه یا یک اتاق ساکت میماند و قصهشان را با جزئیات کوچک روزمره تعریف میکنند. برای این فیلمها نوشیدنیای میخواهید که بیدارتان نگه دارد، ولی ریتم آرام فیلم را به هم نزند. ماچا، پودر سبز چای ژاپنی، برای خیلی از تماشاگرها همین نقش را پیدا کرده است؛ کافئین دارد، اما کنارش التیانین هم هست که با هوشیاری آرامتر مرتبطش میدانند.

این فهرست هشت فیلم و سریال را کنار هم گذاشته که بیشترشان از سینمای ژاپناند و در چند تایشان چای، شیرینی یا غذا نقش اصلی دارد. یکیشان هم ساختهی کارگردانی ایرانی در توکیو است.
۱. هر روز، روز خوبی است (۲۰۱۸)
کارگردان: تاتسوشی اوموری | بازیگران: هارو کوروکی، کیکی کیرین
دختری جوان و سردرگم به توصیهی مادرش پیش یک استاد پیر مراسم چای میرود و بیست و چند سال شاگردی او را میکند. فیلم بر اساس کتاب خاطرات نوریکو موریشیتا ساخته شده و تقریباً هیچ اتفاق بزرگی در آن نمیافتد؛ تا کردن یک دستمال، صدای ریختن آب و تغییر فصلها پشت در کاغذی، کل ماجراست. این یکی از آخرین نقشهای کیکی کیرین است.
لحظهی چایی: تمام فیلم. اگر فقط یک فیلم از این فهرست میبینید، همین را با یک کاسه ماچای خالص ببینید؛ بعد از فیلم نگاهتان به هم زدن ماچا عوض میشود.
۲. شیرینی لوبیا (۲۰۱۵)
کارگردان: ناومی کاواسه | بازیگران: کیکی کیرین، ماساتوشی ناگاسه
صاحب یک دکهی کوچک دورایاکی (پنکیک ژاپنی با خمیر لوبیای قرمز شیرین) پیرزنی را استخدام میکند که خمیر لوبیایش از همهی شهر بهتر است. قصه از آشپزخانه شروع میشود و به تنهایی، طرد شدن و گوش دادن به چیزهای کوچک میرسد.
لحظهی چایی: شیرینیهای ژاپنی بر پایهی لوبیای قرمز همراه سنتی ماچا هستند. تلخی ملایم ماچا با شیرینی غلیظ این خمیرها تعادل پیدا میکند.
۳. روزهای عالی (۲۰۲۳)
کارگردان: ویم وندرس | بازیگر: کوجی یاکوشو
مردی میانسال که سرویسهای بهداشتی عمومی توکیو را تمیز میکند، هر روز همان کارهای همیشگی را تکرار میکند: کتاب، نوار کاست، عکس گرفتن از سایهی برگها. کوجی یاکوشو برای این نقش جایزهی بهترین بازیگر مرد جشنوارهی کن را گرفت. شخصیت اصلی قهوهی قوطیای از دستگاه میخرد، ولی فیلم همان حالوهوای آرامی را دارد که یک کاسه ماچا میخواهد.
۴. ماکانای؛ آشپز خانهی مایکوها (۲۰۲۳، سریال)
کارگردان: هیروکازو کورئیدا و همکاران
دو دوست نوجوان برای آموزش هنر مایکو (شاگردان گیشا) به کیوتو میروند. یکی ستارهی آموزشها میشود و دیگری آشپز خانه. سریال پر از غذاهای خانگی، آشپزخانههای چوبی و آداب کیوتوست؛ همان شهری که بخش بزرگی از فرهنگ چای ژاپن در آن شکل گرفت.
لحظهی چایی: سریال چند قسمتی است؛ برای ماراتن آخر هفته، ماچا لاته که لیوان بزرگتری دارد، انتخاب بهتری است.
۵. جنگل کوچک (۲۰۱۴ و ۲۰۱۵)
کارگردان: جونیچی موری | بازیگر: آی هاشیموتو
دختری جوان از شهر به روستای کوهستانیاش برمیگردد و فصل به فصل از زمین خودش غذا درست میکند. فیلم در دو قسمت «تابستان و پاییز» و «زمستان و بهار» ساخته شده و بر اساس مانگای دایسوکه ایگاراشی است. نسخهی کرهای آن هم در سال ۲۰۱۸ ساخته شد. قسمت پاییزش برای همین روزهای مهر و آبان مناسب است.
۶. مرگ یک استاد چای (۱۹۸۹)
کارگردان: کی کومای
روایتی از زندگی و مرگ سن نو ریکیو، مردی که آداب مراسم چای ژاپنی را به شکلی که امروز میشناسیم درآورد، از زبان یکی از شاگردانش. فیلم برندهی شیر نقرهای جشنوارهی ونیز شد. کندتر و جدیتر از بقیهی فهرست است، اما اگر میخواهید بدانید کاسهی ماچای شما از کجا آمده، از این بهتر پیدا نمیکنید.
۷. طعم چای سبز با برنج (۱۹۵۲)
کارگردان: یاسوجیرو اوزو
زن و شوهری از دو طبقهی اجتماعی متفاوت که حرف مشترکی ندارند، در یک شب ساده و با یک کاسه برنج و چای سبز، دوباره به هم نزدیک میشوند. عنوان فیلم اسم یک غذای سادهی ژاپنی است که روی برنج چای سبز میریزند. اگر با سینمای اوزو آشنا نیستید، این فیلم کوتاهتر و گرمتر از «داستان توکیو» و شروع خوبی است.
۸. مثل یک عاشق (۲۰۱۲)
کارگردان: عباس کیارستمی | بازیگران: تاداشی اوکونو، رین تاکاناشی
کیارستمی این فیلم را در توکیو و به زبان ژاپنی ساخت و فیلم در بخش مسابقهی جشنوارهی کن حضور داشت. یک استاد بازنشسته و یک دانشجوی جوان در یک شب و یک روز به هم برمیخورند و سوءتفاهمها روی هم انباشته میشود. نماهای طولانی داخل ماشین و آپارتمان استاد، همان صبری را میخواهد که ماچا.
کدام نوشیدنی برای کدام فیلم؟
| نوع تماشا | پیشنهاد |
|---|---|
| یک فیلم آرام و کوتاه، عصر | یک کاسه ماچای خالص |
| ماراتن سریال آخر هفته | ماچا لاته در لیوان بزرگ |
| فیلم با شیرینی ژاپنی یا خانگی | ماچای خالص کنار شیرینی لوبیا یا بیسکویت کرهای |
| فیلم ساعت یازده شب | ماچا نه؛ یک نوشیدنی بیکافئین مثل رویبوس |
ماچا کافئین دارد؛ یک تا دو گرم پودر، بسته به کیفیت و مقدار، تقریباً ۳۰ تا ۷۰ میلیگرم. اگر به کافئین حساس هستید، ماچا را برای سانسهای عصر نگه دارید.
یک کاسه ماچا پیش از شروع فیلم
- یک تا دو گرم پودر ماچا را در کاسه الک کنید تا گلوله نشود.
- حدود ۷۰ میلیلیتر آب ۷۰ تا ۸۰ درجه اضافه کنید؛ آب جوش ماچا را تلخ میکند.
- با ویسک بامبو، با حرکت سریع زیگزاگی ۱۵ تا ۲۰ ثانیه هم بزنید تا کف ریزی روی سطح بنشیند.
- برای ماچا لاته، بهجای آب بیشتر، ۱۵۰ میلیلیتر شیر گرم اضافه کنید.
ماچای تشریفاتی یا کولیناری؟
اولین سؤال کسی که بعد از این فیلمها میخواهد ماچا بخرد همین است. در دستهی ماچای اصل ژاپنی فروشگاه تی تایم جوابش ساده آمده: ماچای تشریفاتی برای نوشیدن خالص با آب ساخته شده و ماچای کولیناری برای لاته، اسموتی و شیرینی. خرید گرید اشتباه یا پول اضافه از شما میگیرد یا نوشیدنی تلخی تحویلتان میدهد. پس اگر میخواهید مثل شخصیتهای «هر روز، روز خوبی است» کاسهی سبز خالص بنوشید، گرید تشریفاتی بخرید؛ برای ماچا لاتهی ماراتن سریال، کولیناری هم خوشطعم است و هم بهصرفهتر.
ماچای مرغوب سبز روشن است و بوی برگ تازه میدهد؛ ماچای ارزان و بینام معمولاً زرد مایل به قهوهای و تلخ است. تی تایم نمایندهی رسمی برند Tealand امارات در ایران است و کنار ماچای تشریفاتی و کولیناری، ساشههای ۱.۵ گرمی برای امتحان کردن و ابزار سنتی مثل ویسک بامبو را هم عرضه میکند.
نظرات کاربران